เจาะตลาดหน้าจอ : คลิก...อนุรักษ์ลายผ้าโบราณ

เจาะตลาดหน้าจอ : คลิก...อนุรักษ์ลายผ้าโบราณ

อเมซิ่งอีสานแฟร์ หรืองานเทศกาลท่องเที่ยวอีสาน ซึ่งจัดขึ้นระหว่างวันที่ 15-18 มกราคม 2552 ที่ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ งานที่เน้นนำเสนอศิลปะการแสดงทั้งอีสานเหนือ อีสานใต้ บางอย่างเป็นกิจกรรมที่หาชมได้ยากในปัจจุบันมาให้สัมผัสนั้น มีส่วนหนึ่งที่เราจะได้ให้เห็นว่า ระบบไอทีเป็นส่วนสำคัญสนับสนุนการพัฒนางานศิลปวัฒนธรรมของท้องถิ่น เอื้อประโยชน์แก่ธุรกิจที่เกี่ยวเนื่องและการท่องเที่ยวในพื้นที่ได้เป็นอย่างดี

ตัวอย่างที่โดดเด่น ได้แก่ ชุมชนผ้าทอมืออีสาน (i-san textiles) กลุ่มชลบถ พิบูลย์ ซึ่งเป็นผ้าลายใหม่ ในแนวศิลปะแดนอีสาน มีสถาบันพัฒนาการผลิต คือ โรงเรียนช่างทอผ้า อยู่ที่อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น ซึ่งนำเสนอข้อมูลผลิตภัณฑ์ องค์ความรู้ผ่านเว็บไซต์ www.isantextiles.net มีบล็อกแลกเปลี่ยนความคิดเห็นอยู่ที่ http://gotoknow . org/blog/textile

สำรวย เย็นเฉื่อย นักวิจัยผู้ประสานงานทำงานพัฒนาในพื้นที่อีสาน กล่าวถึงโรงเรียนช่างทอผ้า ว่าเป็นกระบวนการเรียนรู้การทอผ้าของแม่หญิงอีสาน เพื่ออนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรมของชุมชนและเพิ่มมูลค่าของสินค้าทางวัฒนธรรมของท้องถิ่น มีจุดประสานหรือโรงเรียนที่จังหวัด ขอนแก่น ส่วนห้องเรียนการทอผ้ากระจายไป ในชุมชนของอีสานในลักษณะเครือข่ายการพัฒนาร่วมกัน ผลผลิตของโรงเรียนเป็นผ้าทอมือ ทั้งผ้าไหมและผ้าฝ้าย เน้นการใช้วัตถุดิบในท้องถิ่นที่สามารถผลิตได้จากเครือข่าย เช่น กลุ่มผลิตเส้นไหม กลุ่มผลิตฝ้ายปลอดสารเคมีและกลุ่มทอผ้า

ผลิตภัณฑ์ชุมชน สามารถสร้างรายได้วนการพัฒนาสินค้าทางวัฒนธรรมให้สอดคล้องกับความต้องการของตลาดยังไม่เกิดขึ้น ทางกลุ่มได้รับทุนวิจัยการพัฒนาลายผ้าไหมมัดหมี่ให้มีความร่วมสมัยขึ้น ศูนย์วิจัยพหุลักษณ์สังคมลุ่ม น้ำโขง มหาวิทยาลัยขอน แก่น จึงเกิดกระบวน การพัฒนาการทอผ้า ที่เรียกว่า โรงเรียนช่างทอผ้า

สำรวย กล่าวถึงการใช้ประโยชน์ จากเครื่องมือสมัยใหม่ว่า แม้งานของโรงเรียนฯเป็นงานวัฒนธรรม ก็ไม่ได้ปิดกั้นตัวเองจาก โลกเทคโนโลยี แต่ปรับใช้ให้พอดี พอเหมาะ และสอดคล้องกับความสามารถของบุคลากร ของโรงเรียนช่างทอผ้าและเครือข่าย โดยใช้ประโยชน์จากคอมพิวเตอร์ในการจัดเก็บลายโบราณไม่ให้สูญหาย โดยยุคก่อน การสืบทอดลายจะสอนกันด้วยปาก การลอกเลียนตาม ผ้าเก่าหรือจากผ้าแส่งจากลายผ้าต้นแบบ แต่การบันทึกข้อมูลลายโดยคอมพิวเตอร์ทำ ให้การเก็บ การใช้มีความสะดวก รวดเร็ว เป็นระบบมากขึ้น การออกแบบลายผ้าร่วม สมัยก็ใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์ ช่วยให้เกิด สีสัน และลวดลายที่เหมาะสม สามารถนำไป พัฒนาต่อเนื่อง ช่วยให้การออกแบบรวดเร็วและง่ายขึ้น

นอกจากนี้ โรงเรียนช่างทอผ้า ใช้เว็บไซต์และบล็อกเป็นช่องทางในการเผยแพร่ข้อมูล กิจกรรมงานพัฒนาการทอผ้าของช่างทอ เพื่อให้เกิดการถ่ายเทองค์ความรู้ การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และเกิดเครือข่ายการพัฒนากระบวนการทำงานของโรงเรียน และเป็นช่องทางในการขายสินค้าผ่านเว็บไซต์อีกด้วย

ผลจากการพัฒนาระบบ ใช้เทคโนโลยีมาช่วยด้านการออกแบบดังกล่าว ทำให้ได้ลวดลายผ้าทอโบราณที่ประณีต ที่บอกเล่าเรื่องราว ความหมายของผ้าทอได้ เนื่องจากโรงเรียนช่างทอผ้า เน้นเรื่องเล่าของลวดลายที่ผ่านจากรุ่นสู่รุ่นพร้อมกับการวิจัยอย่างมีระบบ ส่วนลายร่วมสมัย ก็ออกแบบให้มีความแปลกใหม่ แต่คงกลิ่นอายของวัฒนธรรมอีสาน นำแรงบันดาลใจจากศิลปวัฒนธรรมอีสานมาใช้ออกแบบให้ลายผ้ามีอัตลักษณ์เฉพาะที่ร่วมสมัย

ก่อนจะไปเสาะซื้อหาผ้าทอมือถึงถิ่นอีสาน ลองไปศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมกับโรงเรียนช่างทอผ้าในงานอเมซิ่งอีสานแฟร์ ซึ่งจะนำเสนอวิธีการทอไหมมัดหมี่แบบโบราณของ ช่างทออีสาน การทอ ผ้าปูลายโบราณ การแสดงผ้าซิ่นสตรีโบราณของกลุ่มชาติพันธุ์ไทยลาวอายุกว่า 100 ปี มีผ้าจากโครงการวิจัยและพัฒนาลายผ้าอีสานร่วมสมัย ซึ่งแจ้งจดลิขสิทธิ์แล้วถึง 40 ผืน ที่นำมาแสดง

งานนี้ผู้สนใจยังสามารถออกแบบลายผ้ามัดหมี่กลิ่นอายอีสาน ที่แสดงตัวตนของผู้ทำ และมีเพียงผืนเดียวในโลกได้อีกด้วย

เทคโนโลยีสมัยใหม่ หากรู้จักใช้ให้ เหมาะก็ช่วยกอบกู้คุณค่าของสมบัติเก่าแก่ที่กำลังจะสูญหายให้คงอยู่ยั่งยืนต่อไปได้. วีระพันธ์ โตมีบุญ

VeeraphanT@Gmail.com

Advertisement Replay Ad
ตำรวจแจงขู่วางระเบิดเครื่องบินที่สุวรรณภูมิ แค่สื่อสารผิดพลาด

ตำรวจแจงขู่วางระเบิดเครื่องบินที่สุวรรณภูมิ แค่สื่อสารผิดพลาด

ไทยไลอ้อนแอร์ ชี้แจงแล้ว! ปมเครื่องบินขัดข้อง หน้ากากไร้ออกซิเจน

ไทยไลอ้อนแอร์ ชี้แจงแล้ว! ปมเครื่องบินขัดข้อง หน้ากากไร้ออกซิเจน

ชื่นชม! พนักงานเก็บขยะน้ำใจงาม เก็บเงิน 2 แสน ส่งตำรวจคืนเจ้าของ

ชื่นชม! พนักงานเก็บขยะน้ำใจงาม เก็บเงิน 2 แสน ส่งตำรวจคืนเจ้าของ

เอมี่ อาเมเรีย โทรหาแม่ขอพัดลม แฟนคลับช่วยส่งข้าวในคุก

เอมี่ อาเมเรีย โทรหาแม่ขอพัดลม แฟนคลับช่วยส่งข้าวในคุก

มรสุมชีวิตแม่ลูกด่าตำรวจ “ขายของไม่ได้” อยากขอโทษแต่คู่กรณีไม่ยอม

มรสุมชีวิตแม่ลูกด่าตำรวจ “ขายของไม่ได้” อยากขอโทษแต่คู่กรณีไม่ยอม

เบื้องหลังการแสดงชุดรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณ หน้าพระเมรุมาศ

เบื้องหลังการแสดงชุดรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณ หน้าพระเมรุมาศ

ผู้การฯ 191 ยันยังไม่มีดารา-ไฮโซเอี่ยวคดี "เอมี่" เสพยาไอซ์

ผู้การฯ 191 ยันยังไม่มีดารา-ไฮโซเอี่ยวคดี "เอมี่" เสพยาไอซ์

รฟม.ประกาศงดเก็บค่าโดยสารทุกสาย 26 ต.ค.นี้

รฟม.ประกาศงดเก็บค่าโดยสารทุกสาย 26 ต.ค.นี้

ผู้โดยสารระทึก! เครื่องบินขัดข้อง หน้ากากหล่นลงมาแต่ไร้ออกซิเจน

ผู้โดยสารระทึก! เครื่องบินขัดข้อง หน้ากากหล่นลงมาแต่ไร้ออกซิเจน

ชี้แจงแล้ว ภาพเด็กพิการวัย 14 ถูกขังในคอกไม้ ลุงป้าทำเพราะรัก

ชี้แจงแล้ว ภาพเด็กพิการวัย 14 ถูกขังในคอกไม้ ลุงป้าทำเพราะรัก

รอดูอีกที! กรมอุตุฯยังไม่ฟันธง 15 ต.ค.ไทยจะเข้าสู่ฤดูหนาว

รอดูอีกที! กรมอุตุฯยังไม่ฟันธง 15 ต.ค.ไทยจะเข้าสู่ฤดูหนาว

สุดอึ้ง! เท้าทารกครรภ์ 5 เดือน โผล่ท่อน้ำรถทัวร์ กรุงเทพฯ-พิษณุโลก

สุดอึ้ง! เท้าทารกครรภ์ 5 เดือน โผล่ท่อน้ำรถทัวร์ กรุงเทพฯ-พิษณุโลก

สุดเถื่อน! เผยคลิปรุมกระทืบ-ยิงปืนขู่เด็กปั๊ม เหตุไม่พอใจเติมน้ำมันล้น

สุดเถื่อน! เผยคลิปรุมกระทืบ-ยิงปืนขู่เด็กปั๊ม เหตุไม่พอใจเติมน้ำมันล้น

20 กันยายน ทุกธนาคารเปิดแลกธนบัตรที่ระลึก ร.9 ชุดพิเศษ

20 กันยายน ทุกธนาคารเปิดแลกธนบัตรที่ระลึก ร.9 ชุดพิเศษ

ปิดตำนาน "พี่เบื่อ" สุนัขรั้ว มช. อีกดาวเด่นรับน้องขึ้นดอย

ปิดตำนาน "พี่เบื่อ" สุนัขรั้ว มช. อีกดาวเด่นรับน้องขึ้นดอย

“เอมี่ อาเมเรีย” เพิ่งรับรางวัลอภิชาตบุตร พร้อม “เก่ง เกียร์อาร์” ก่อนโดนรวบคดียาเสพติด

“เอมี่ อาเมเรีย” เพิ่งรับรางวัลอภิชาตบุตร พร้อม “เก่ง เกียร์อาร์” ก่อนโดนรวบคดียาเสพติด

รพ.ปทุมฯ แจงปมลูก "ยอดรัก เพชรสุพรรณ" เสียชีวิต

รพ.ปทุมฯ แจงปมลูก "ยอดรัก เพชรสุพรรณ" เสียชีวิต

ทีเอ็มบี จุดประเด็น ดิจิทัลแบงก์กิ้ง ต้องมากกว่า App ผ่านกันต์ กันตถาวร

ทีเอ็มบี จุดประเด็น ดิจิทัลแบงก์กิ้ง ต้องมากกว่า App ผ่านกันต์ กันตถาวร

เดินตามกันชิลล์เลย! ครอบครัวหมูป่า หลงทางอยู่บนทางด่วน

เดินตามกันชิลล์เลย! ครอบครัวหมูป่า หลงทางอยู่บนทางด่วน

รุ่นพี่ ม.ดังรับน้องพิเรนทร์ สั่งเฟรชชี่ผู้ชายแก้ผ้า อาบน้ำรวม-จับอวัยวะเพศ

รุ่นพี่ ม.ดังรับน้องพิเรนทร์ สั่งเฟรชชี่ผู้ชายแก้ผ้า อาบน้ำรวม-จับอวัยวะเพศ

ส่งอีเมล์ให้เพื่อน

ส่งให้เพื่อนหลายคนใส่ “,” (ส่งพร้อมกันมากสุด 50 อีเมล์)

ส่งอีเมล์