กรุ่นกลิ่นหวาน ตาลแม่กลอง

กรุ่นกลิ่นหวาน ตาลแม่กลอง

กรุ่นกลิ่นหวาน ตาลแม่กลอง

คอลัมน์ สดจากเยาวชน

ภัทรภร ยอดนครจง

ตาลมะพร้าวสีเหลืองนวลในกระทะที่มีโคครอบอยู่กำลังเดือดปุดๆ

ละอองไอหอมหวนจากน้ำตาลมะพร้าวค่อยๆ ลอยตัวขึ้น ไอสีขาวเป็นความหอมหวนที่แทรกตัวเข้าไปในอากาศ แทรกเข้าสู่ลมหายใจและสายเลือดชาวสวนคนทำเตาตาลเมืองแม่กลองมาเนิ่นนานรุ่น แล้วรุ่นเล่า

การทำน้ำตาลมะพร้าวเป็นงานที่ต้องใช้ความขยันและอดทน วันทั้งวันแทบจะหมดไปกับ การขึ้นตาล แขวนกระบอก เคี่ยวน้ำตาล ล้างกระบอกตาล ทุกขั้นตอนไม่สามารถทำคนเดียวได้ ต้องใช้ฝีมือและแรงงานคนทั้งนั้น เราจึงเห็นภาพคนในครอบครัวช่วยงานกันแข็งขัน

ลูกชาวสวนอย่าง น้องเอ็ม ด.ช.ไพบูลย์ จันทร์อ่อน วัย 12 ปี ตื่นแต่เช้าตรู่ทุกวัน ช่วยพ่อทำงานในสวนเป็นกิจวัตรก่อนไป โรงเรียน และเช้าวันหยุดเสาร์อาทิตย์ เอ็มช่วยพ่อไลหรือแขวนกระบอกน้ำตาล เก็บกระบอกรองรับน้ำตาลมะพร้าวจากงวงตาล ขึ้นตาล และเคี่ยวตาล

สวนมะพร้าวของบ้านนี้อยู่ริมคลองที่ยกร่องสวนให้น้ำจากคลองดำเนินสะดวกและ คลองซอยน้อยใหญ่เชื่อมโยงไหลผ่านเข้ามาหล่อเลี้ยงต้นมะพร้าวที่ยืนเรียงราย เป็นเอกลักษณ์ของสวนแถบภาคกลาง

พันธุ์มะพร้าวส่วนใหญ่ที่ปลูกเป็นมะพร้าวน้ำหอมรุ่นใหม่ที่ปลูกทดแทนมะพร้าว แกงรุ่นเก่า เพราะมะพร้าวน้ำหอมโตไว ตกจั่นเร็ว ต้นเตี้ยป่ายปีนขึ้นไปปาดตาลและไลกระบอกตาลได้ง่าย ไม่ต้องเสี่ยงอันตราย ดังนั้น ตาลมะพร้าวจากเตาตาลละแวกบ้านดอนสาม ต.นางตะเคียน อ.เมือง จ.สมุทรสงคราม จึงได้จากงวงตาลมะพร้าวน้ำหอมเป็นส่วนใหญ่ แต่ถึงอย่างไรความหอมหวาน นุ่มลิ้น เจือรสเค็มปะแล่มๆ อร่อยตามแบบตาลมะพร้าวเมืองแม่กลองแท้ๆ ก็ไม่เปลี่ยนแปลง

น้ำตาลมะพร้าวสีเหลืองนวลหวานนุ่มลิ้นเคยเป็นเครื่องปรุงรสเพิ่มความหวานให้ อาหารไทยทั้งคาวหวาน เป็นภูมิปัญญาการแปรรูปวัตถุดิบจากธรรมชาติ จากน้ำตาลใสๆ กลายเป็นน้ำตาลก้อนรสหวานลิ้น แต่เมื่อยุคสมัยเปลี่ยน น้ำตาลทรายเข้ามาแทนที่ความหวานลุ่มลึกของตาลมะพร้าว เป็นเหตุให้น้ำตาลมะพร้าวแท้ๆ หายาก คนกินน้อยลง เตาตาลที่เคยมีจำนวนมากในอดีตก็ค่อยๆ ลดจำนวนลง ลดทั้งจำนวนเตาตาล และคนทำตาล

แต่สำหรับเตาตาลของครอบครัวจันทร์อ่อนยังยืนหยัดในอาชีพคนทำตาลได้ยาวนานกว่า 40 ปี เพราะนี่คืออาชีพหลักที่ละทิ้งไม่ได้

ภาพน้องเอ็มไลกระบอกตาล ปาดตาลอย่างคล่องแคล่ว จากมะพร้าวต้นหนึ่งไปอีกต้นหนึ่ง น้ำตาลมะพร้าวที่รองไว้ตั้งแต่เย็นวานถูกไล่เรียงเก็บจนหมด น้องเอ็มเล่ากิจวัตรประจำวันของชาวสวนตาลที่ผูกพันอยู่กับมะพร้าวและงานของ เขาว่า

"ถ้าปาดตาลตอนเช้าตอนเย็นก็มาเก็บ ถ้าปาดเย็นตื่นเช้าก็มาเก็บ วันกับคืนหนึ่ง รองทิ้งไว้จะได้ลิตรกว่าๆ แล้วแต่บางต้น บางต้นก็ให้น้ำเยอะ น้ำน้อยแตกต่างกัน ถ้าโน้มงวงตาลลงมานานแล้วตัดมาถึงตรงกลางน้ำตาลจะออกดี แต่ถ้าเป็นงวงตาลที่เพิ่งโน้มลงมาจะให้น้ำตาลน้อย เราต้องปาดตาลตั้งแต่เช้า คือตั้งแต่ตีห้า ตอนเย็นก็ต้องเริ่มตั้งแต่ห้าโมงเย็น"

"เวลาปาดตาลเราต้องปาดให้เห็นหน้าใหม่ เพื่อให้น้ำตาลไหลดีครับ หน้าเก่าคือรอยปาดที่เราปาดไปแล้วเมื่อวาน ตอนเช้าต้องมาปาดใหม่ เพื่อให้น้ำตาลจากงวงตาลไหลออกมาครับ"

งวงตาลที่เอ็มพูดถึงคือจั่นหรือดอกที่ยังตูมอยู่ เหตุผลที่เรียกว่า "งวงตาล" เพราะจั่นที่ยังตูมอยู่นั้นมีลักษณะคล้ายงวงช้าง ธรรมชาติของงวงตาลจะชี้ขึ้นฟ้า ดังนั้น ชาวสวนจะต้องเหนี่ยวงวงตาลลง แล้วจึงใช้มีดตาลปาดที่ปลายงวงตาลบางๆ งวงตาลหนึ่งๆ ปาดได้ถึง 20 ครั้ง ปาดได้เรื่อยๆ ได้นานถึง 1 เดือน ต้นมะพร้าวต้นหนึ่งโดยเฉพาะต้นแก่สูงชะลูดจะมีงวงตาลมากถึง 3 งวง ส่วนมะพร้าวต้นเล็กๆ อาจมีงวงตาลเพียงหนึ่งงวงเท่านั้น

"น้ำตาลจะออกมากออกน้อยไม่เหมือนกัน บางต้นเพิ่งจะลงก็ไม่ค่อยออก บางต้นลงนานแล้ว ปาดมาถึงกลางงวงน้ำตาลก็จะไหลดี ถ้ามะพร้าวต้นแก่จะให้น้ำตาลเยอะต้องใช้กระบอกใหญ่ๆ มารอง ตาลจะชอบอากาศเย็นๆ อย่างหน้าฝนกับหน้าหนาวตาลจะออกดี หน้าร้อนไม่ค่อยออกเป็นช่วงพักเตาครับ" น้องเอ็มเล่า

เอ็มเห็นพ่อขึ้นตาลและทำงานในเตาตาลมาตั้งแต่เล็ก จึงซึมซับประสบการณ์จากพ่อจนกระทั่งทำเองได้

ลูกชายคนเล็กช่วยงานในสวนอย่างไร พี่ไพโรจน์ จันทร์อ่อน เล่าว่า "เขาอยู่ในสวนมาตั้งแต่เล็กๆ เป็นความเคยชิน ตื่นนอนมาก็ไลกระบอก ใช้เวลาประมาณ 2 ชั่วโมง แล้วเอาน้ำตาลกลับบ้าน เย็นกลับจากโรงเรียนหน้าที่ก็ออกไปไลตาล บางทีก็หัดให้ขึ้นด้วย ช่วยกันหัดไปเรื่อยๆ ให้เขาขึ้นแต่ต้นเตี้ยๆ ต้นสูงๆ มันอันตราย"

เมื่อรวบรวมน้ำตาลจากกระบอกตาลได้แล้ว ขั้นตอนต่อไปคือการกรองน้ำตาลใสด้วยผ้ากรองน้ำตาล คัดแยกผึ้ง แมลงที่มากินน้ำหวาน และเปลือกพะยอมที่ใส่ลงไปในกระบอกตาลเพื่อป้องกันน้ำตาลบูดออก

จากน้ำตาลเหลวใส ผ่านความร้อนเดือดปุดๆ มีโคครอบอยู่ข้างบนเพื่อป้องกันไม่ให้ฟองน้ำตาลล้นออกนอกกระทะ เคี่ยวจนน้ำตาลงวดได้ที่ ยกออกจากเตา ใช้ไม้กระทุ้งตามแบบโบราณ หรือจะใช้ใบพัดมอเตอร์ เพื่อออมแรงจากน้ำตาลเนื้อเหนียวข้นก็ค่อยๆ เกาะตัวเป็นน้ำตาลมะพร้าวสีเหลืองนวลเนียน

น้ำตาลมะพร้าวของแท้หรือไม่แท้เป็นอีกหนึ่งเรื่องที่พิสูจน์ใจคนทำเตาตาลว่า ยังคงซื่อสัตย์ต่ออาชีพแค่ไหน สำหรับเตาตาลบ้านจันทร์อ่อนเอ็มยืนยันว่าทุกอย่างมาจากธรรมชาติทั้งสิ้น

"ตาลบ้านผมไม่ได้ใส่น้ำตาล ไม่ได้ใส่ยาซัด ใช้แต่ของธรรมชาติ น้ำตาลแท้ๆ ต้องเป็นสีแดงๆ ไม่ขาวซีด กลิ่นต้องหอมหวาน น้ำตาลแท้ถ้าเอาไว้นานจะคลายตัวเป็นน้ำเหลวเหนียวอย่างนี้ถึงจะเรียกว่าตาล มะพร้าวของแท้ครับ"

"เราทำสองแบบครับคือน้ำตาลปึกและน้ำตาลปี๊บ น้ำตาลปี๊บต้องประทับตราที่หน้าน้ำตาลด้วยครับ ตราประทับบ้านผมใช้ชื่อเหรียญทอง ตราทำจากไม้ ปู่เป็นคนแกะสลัก นี่ไงครับ" เอ็มว่าพลางยื่นตราประทับน้ำตาลที่หาดูได้ยากแผ่นนั้นให้ดูอย่างภูมิใจ

"ถึงโตขึ้นก็ไม่ลืมครับ ยังอยากทำอยู่ บ้านเราทำน้ำตาลเองไม่ต้องไปซื้อที่อื่น มะพร้าวต้นหนึ่งๆ มีประโยชน์ใช้ได้ทุกส่วนไม่ต้องทิ้งเลย"

ตามทุ่งแสงตะวันไปสัมผัส เรียนรู้เรื่องน้ำตาลมะพร้าวอย่างใกล้ชิดกับครอบครัวชาวสวนที่จังหวัด สมุทรสงคราม ในตอน เตาตาลบ้านเรา เสาร์ที่ 8 สิงหาคมนี้ เวลา 06.25 น. ทางช่อง 3 www.payai.com

 

Advertisement Replay Ad
รร.เตรียมทหารฯ เชิดชูเด็กเชื้อสายจีน สละชีพปกป้องเพื่อนเหตุกราดยิงฟลอริดา

รร.เตรียมทหารฯ เชิดชูเด็กเชื้อสายจีน สละชีพปกป้องเพื่อนเหตุกราดยิงฟลอริดา

หนุ่มตายสุดพิสดาร แก้ผ้านอนให้ไฟคลอกตายคาเชิงตะกอนป่าช้า

หนุ่มตายสุดพิสดาร แก้ผ้านอนให้ไฟคลอกตายคาเชิงตะกอนป่าช้า

คืนดาวจรัส ซุปตาร์เดินพรมแดงกาล่า พระร่วง เดอะมิวสิคัล

คืนดาวจรัส ซุปตาร์เดินพรมแดงกาล่า พระร่วง เดอะมิวสิคัล

เหมือนคนอินเลิฟ วาววา เขินหนัก แฮชแท็กฟินจิ้น ซันนี่

เหมือนคนอินเลิฟ วาววา เขินหนัก แฮชแท็กฟินจิ้น ซันนี่

เสี่ยตา ปัญญา จัดทำบุญวันเกิดลูกชาย อยู่พร้อมหน้าลูกหลานอบอุ่น

เสี่ยตา ปัญญา จัดทำบุญวันเกิดลูกชาย อยู่พร้อมหน้าลูกหลานอบอุ่น

ลูกหว้า เคลียร์ ร่วมวงดราม่า อิน บูโดกัน ฉะนักร้องดัง

ลูกหว้า เคลียร์ ร่วมวงดราม่า อิน บูโดกัน ฉะนักร้องดัง

ใบเฟิร์น หอบดอกไม้ช่อโต ให้กำลังใจ ท็อป จรณ

ใบเฟิร์น หอบดอกไม้ช่อโต ให้กำลังใจ ท็อป จรณ

ชาวเน็ตเอ็นดู หนูน้อยวัย 8 เดือน หน้าเบ้ร้องไห้บอกลาคุณแม่

ชาวเน็ตเอ็นดู หนูน้อยวัย 8 เดือน หน้าเบ้ร้องไห้บอกลาคุณแม่

สาวสุดเอือม แฟนเก่าตามราวี ตัดสายเบรก-ฉี่ใส่ถังน้ำมันเครื่อง

สาวสุดเอือม แฟนเก่าตามราวี ตัดสายเบรก-ฉี่ใส่ถังน้ำมันเครื่อง

แพทย์อินเดียประสบความสำเร็จ ผ่าก้อนเนื้อสมองใหญ่ที่สุดในโลกได้

แพทย์อินเดียประสบความสำเร็จ ผ่าก้อนเนื้อสมองใหญ่ที่สุดในโลกได้

ประธาน สนช.มั่นใจไร้ใบสั่ง คสช.คว่ำรายชื่อ กกต.ใหม่

ประธาน สนช.มั่นใจไร้ใบสั่ง คสช.คว่ำรายชื่อ กกต.ใหม่

จนมุมเพราะจีพีเอส รวบแก๊งพระสงฆ์เก็บมือถือฝรั่งได้ แต่ไม่ส่งคืน

จนมุมเพราะจีพีเอส รวบแก๊งพระสงฆ์เก็บมือถือฝรั่งได้ แต่ไม่ส่งคืน

ด.ต.บุกยิง ผจก.บริษัทเดินรถ-พนักงานดับ 2 ศพ ย่านสมุทรปราการ

ด.ต.บุกยิง ผจก.บริษัทเดินรถ-พนักงานดับ 2 ศพ ย่านสมุทรปราการ

"แต้ว ณฐพร" เคลียร์ไม่ใช่การ์ดวิวาห์ รักมาราธอนแต่ไร้แพลนแต่งงาน

"แต้ว ณฐพร" เคลียร์ไม่ใช่การ์ดวิวาห์ รักมาราธอนแต่ไร้แพลนแต่งงาน

ช้างป่าเขาอ่างฤาไน วิ่งไล่กันกลางป่า รถกระบะเฉี่ยวชนเจ็บ

ช้างป่าเขาอ่างฤาไน วิ่งไล่กันกลางป่า รถกระบะเฉี่ยวชนเจ็บ

รถบรรทุก 22 ล้อ ตู้คอนเทนเนอร์บึ้มสนั่นหน้าโรงเรียนที่ตาก

รถบรรทุก 22 ล้อ ตู้คอนเทนเนอร์บึ้มสนั่นหน้าโรงเรียนที่ตาก

จุ๊บ อิทธิกร ดาวร้ายช่อง 7 เป็นคุณพ่อมือใหม่ ได้ลูกสาวสมใจ

จุ๊บ อิทธิกร ดาวร้ายช่อง 7 เป็นคุณพ่อมือใหม่ ได้ลูกสาวสมใจ

ปตท. ขึ้นน้ำมันทุกชนิด 50 สต. E85 ขยับ 30 สต. ดีเซลแตะ 26.69 บ.

ปตท. ขึ้นน้ำมันทุกชนิด 50 สต. E85 ขยับ 30 สต. ดีเซลแตะ 26.69 บ.

"กกต.สมชัย ห่วงงานขรุขระ" หลัง สนช. คว่ำรายชื่อชุดใหม่

"กกต.สมชัย ห่วงงานขรุขระ" หลัง สนช. คว่ำรายชื่อชุดใหม่

เย้ยฟ้าท้านรก ชายโดดร่มตึก 24 ชั้น ร่มไม่กางดิ่งกระแทกพื้น...แต่รอด

เย้ยฟ้าท้านรก ชายโดดร่มตึก 24 ชั้น ร่มไม่กางดิ่งกระแทกพื้น...แต่รอด

ส่งอีเมล์ให้เพื่อน

ส่งให้เพื่อนหลายคนใส่ “,” (ส่งพร้อมกันมากสุด 50 อีเมล์)

ส่งอีเมล์