การ์ตูนล้อ กระตุกต่อมฮา

การ์ตูนล้อ กระตุกต่อมฮา

ไม่มีวันตายในหน้าหนังสือพิมพ์

มนุษย์โบราณจำลองสิ่งรอบ ๆ ตัวด้วยการขีดเขียนเค้าโครงง่าย ๆ บนผนังถ้ำ และนั่นถือเป็นที่มาของการ์ตูนในยุคปัจจุบัน

แม้จะเคยซบเซาถึงขั้นต้องทำ การ์ตูนเล่มละบาท ออกมาประทังชีวิต หรือแม้จะถูกโจมตีด้วยการ์ตูนต่างชาติ ทั้งซีกตะวันตกอย่างการ์ตูนอเมริกา หรือการ์ตูนญี่ปุ่นจากซีกตะวันออก แต่การ์ตูนไทยก็ยังไม่เคยหายไปจากแผงหนังสือ

นอกจากการ์ตูนที่เป็นเรื่องราวยาว ๆ แล้ว การ์ตูนแก๊ก การ์ตูนล้อเลียน การ์ตูนชวนหัว ที่เน้นให้ผู้ดูเกิดอารมณ์ขัน การ์ตูน ช่องทั้งแบบ 1 ช่องเรื่อยไปจนถึงหลายช่องจบ ก็เป็นการ์ตูนอีกแบบหนึ่งที่คนให้ความสนใจ ซึ่งการ์ตูนชนิดนี้จะเน้นไปที่การหยิบจับเอาสิ่งต่าง ๆ ที่อยู่รอบตัว ทั้งด้านชีวิตความเป็นอยู่ สังคม เศรษฐกิจ และ มาเขียนโดยสอดแทรกมุกตลกเข้าไป เราจะเห็นการ์ตูนลักษณะนี้ในหนังสือพิมพ์แทบทุกฉบับ

อย่างที่บอกแล้วว่าการ์ตูนหนังสือพิมพ์จะเน้นการล้อเลียนในหลาย ๆ ด้าน บางครั้งมีการวิพากษ์วิจารณ์การทำงานของ รัฐบาล หรืออาจสอดแทรกวิธีการแก้ปัญหา ตามความคิดของนักวาดการ์ตูน จึงมีคนเรียกว่า การ์ตูนล้อการเมือง แต่ ทั้งนี้มีจุดหมายเพื่อความสนุกสนาน ขบขัน มากกว่ามุ่งทำลาย การ์ตูนหนังสือพิมพ์จึงเป็นคอลัมน์แรก ๆ ที่มีผู้นิยมอ่าน

การ์ตูนนิสต์การเมืองคนแรกคือชาวอังกฤษ ชื่อ เจมส์ กิลล์เรย์ (ค.ศ. 1757 -1815) ได้เขียนภาพล้อเลียนพระบรมวงศานุวงศ์ของประเทศอังกฤษ ที่ใช้จ่าย อย่างฟุ่มเฟือย ศีลธรรมของชนชั้นสูง และการทำงานของรัฐบาล ทำให้ประชาชนคลาย ความเครียดจากภาวะสงครามในขณะนั้น ภาพล้อของ กิลล์เรย์ ไม่ได้ตีพิมพ์ในหนัง สือพิมพ์ แต่มีวางจำหน่ายในร้านใกล้ ๆ สวนสาธารณะ ทำให้เป็นที่สนใจของผู้ที่ผ่านไปมา

หนังสือที่พิมพ์ภาพล้อการเมืองเล่ม แรก คือ นิตยสารฝรั่งเศส ชื่อ CARIVARI ต่อมานิตยสารรายสัปดาห์ของอังกฤษ ชื่อ PUNCH ก็ได้ลง้อเลียนการเมืองของ John Leech ในช่วงนั้นการ์ตูนเสียดสีทางการเมืองเป็นที่นิยมมากในอังกฤษอีกด้วย และจากจุดเริ่มต้นนี้เอง ก็ทำให้ประเทศอื่น ๆ อย่าง เยอรมนี จีน ก็เริ่มตีพิมพ์หนัง สือการ์ตูนลงในสื่อต่าง ๆ ด้วย

สำหรับการ์ตูนล้อในเมืองไทย เกิดขึ้นในสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ที่ทรงบันทึกไว้ในพระราชหัตถเลขา ปี พ.ศ. 2407 กล่าวถึงช่างวาดภาพจิตรกรรมฝาผนังระเบียงวัดพระศรีรัตนศาสดาราม ที่แทรกรูปวาดล้อเลียน ข้าราชบริพารไว้หลายรูป

ปี พ.ศ. 2440 (ค.ศ. 1897) พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จประพาส ยุโรปเป็นครั้งแรก มีผู้วาดภาพการ์ตูนข่าวการเสด็จพระราชดำเนินในครั้งนั้น ลงตีพิมพ์ในนิตยสาร วารสาร หนังสือพิมพ์ พระองค์ทรงโปรดเกล้าฯ ให้รวบรวมสิ่งพิมพ์เหล่านั้นส่งกลับมาให้พระบรมวงศานุวงศ์ที่เมืองไทย

พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงสนพระทัยศิลปะการวาดภาพมาก ทรงโปรดเกล้าฯ พระราชทานคำว่า ภาพล้อ ซึ่งมาจากภาษาอังกฤษคำว่า CARTOON พระองค์ยังทรงวาดภาพล้อเลียนข้าราชบริพารตีพิมพ์ในหนังสือพิมพ์ 3 ฉบับ คือ ดุสิตสมัย ดุสิตสมิต และ ดุสิตสักขี

ส่วนการ์ตูนนิสต์การเมืองคนแรกของไทยคือ เปล่ง ไตรปิ่น ที่นำวิชาศิลปะวาดภาพจากยุโรปที่ไปร่ำเรียนมา รวม ไปถึงการพิมพ์สมัยใหม่เข้ามาเผยแพร่ โดยเขียนการ์ตูนล้อเลียนนักการเมืองในยุคนั้นจนได้รับรางวัลจากการประกวดจากร.6 และได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น ขุนปฏิภาคพิมพลิขิต

วงการการ์ตูนซบเซาอยู่ช่วงหนึ่ง แต่มาพ.ศ. 2475 สมัยเปลี่ยนแปลงการปกครองวงการการ์ตูนเริ่มฟื้นตัว พอหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ประยูร จรรยาวงศ์ ในชื่อ ศุขเล็ก เขียน การ์ตูนล้อการเมืองจนได้รับรางวัลจากการประกวดการ์ตูนสันติภาพโลกที่นิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา ในปีพ.ศ. 2503 และได้รับรางวัลแมกไซไซ ที่ ประเทศฟิลิปปินส์ หลังจากนั้นการแสดงความคิดเห็นทางการเมืองผ่านการวาดการ์ตูนได้ั่งห้ามในยุคเผด็จการครองเมือง

การ์ตูนนิสต์ที่มีชื่อเสียงเกิดขึ้นมากมายหลังเหตุการณ์ 14 ต.ค. พ.ศ. 2516 ไม่ว่าจะเป็น สมชัย กตัญญุตานันท์ หรือ ชัย ราชวัตร จากการ์ตูนชุด ผู้ใหญ่มากับทุ่งหมาเมิน, ชูชาติ หมื่นอินกุล ในชื่อ หมื่น, บัญชา-คามิน, ศักดา เอียว ในชื่อ เซีย, อรรรณพ กิติชัยวรรณ ในชื่อ แอ๊ด เดลินิวส์ ซึ่งตอนหลังเปลี่ยนไปเขียนประจำในหนังสือพิมพ์อีกหลายฉบับ เรื่อยมาจนถึง ณรงค์ จรุงธรรมโชติ ในชื่อ ขวด เดลินิวส์ ในคอลัมน์ ขาประจำ และ ฮากันวันเสาร์ ยังมีการ์ตูนนิสต์อีกหลายคนที่ไม่สามารถเอ่ยถึงได้หมด เหล่านี้ล้วนเพิ่มสีสันให้กับวงการการ์ตูนไทย โดยเฉพาะการ์ตูนล้อในหนังสือพิมพ์

และเพื่อเฟ้นหาการ์ตูนนิสต์หน้าใหม่ประดับวงการ ตอนนี้ทางหนังสือพิมพ์เดลินิวส์ได้จัดประกวดวาดภาพการ์ตูนล้อ หรือ การ์ตูนหนังสือพิมพ์สร้างสรรค์สังคม ใน โครงการดีดี & ดี 2 (DD & D 2: Daily News'' Design & Develop- ment 2) ที่เปิดตัวโครงการและเริ่มรับสมัครแล้ว ทั้งในรุ่นอายุต่ำกว่า 18 ปี และอายุ 18 ปีขึ้นไป โดยผู้สนใจสามารถดูรายละเอียดได้ที่ www.dailynews.co.th/DD & D2

คอลัมน์การ์ตูนล้อ นับเป็นเสน่ห์และดึงดูดใจสำหรับผู้อ่านที่สนใจในอารมณ์ขัน และมุมมองต่อสังคมบ้านเมือง ซึ่งจะไม่มีวันตายไปจากหน้าหนังสือพิมพ์ไทย.

นภาพร พานิชชาติ

napapornp@dailynews.co.th

Advertisement Replay Ad
นายกฯ บ่นถ้าหากแก้หวยไม่ได้ อาจจะยกเลิกลอตเตอรี่

นายกฯ บ่นถ้าหากแก้หวยไม่ได้ อาจจะยกเลิกลอตเตอรี่

ไม่เชื่ออย่าลบหลู่ "อีกา" จิก "พิราบ" ตายหน้าตึกไทยคู่ฟ้า

ไม่เชื่ออย่าลบหลู่ "อีกา" จิก "พิราบ" ตายหน้าตึกไทยคู่ฟ้า

กต.เผยสอบภาพ "ยิ่งลักษณ์-ทักษิณ" เป็นของเก่าปี 57

กต.เผยสอบภาพ "ยิ่งลักษณ์-ทักษิณ" เป็นของเก่าปี 57

ธูปปริศนา 36 ดอก จุดหน้าปืนใหญ่ ตึกไทยคู่ฟ้า

ธูปปริศนา 36 ดอก จุดหน้าปืนใหญ่ ตึกไทยคู่ฟ้า

"สนช." ไฟเขียวให้ตัวเอง "รับจ็อบได้โดยไม่พ้นสมาชิกภาพ"

"สนช." ไฟเขียวให้ตัวเอง "รับจ็อบได้โดยไม่พ้นสมาชิกภาพ"

ทำเนียบติดโคมตรุษจีน คาดแก้เคล็ดอ่างบัวแตก

ทำเนียบติดโคมตรุษจีน คาดแก้เคล็ดอ่างบัวแตก

จับตาการเมือง สนช. ตั้ง “กมธ. ร่วม 3 ฝ่าย” แก้กฎหมายลูก ส.ส., ส.ว.

จับตาการเมือง สนช. ตั้ง “กมธ. ร่วม 3 ฝ่าย” แก้กฎหมายลูก ส.ส., ส.ว.

อ่างบัวทำเนียบรัฐบาลแตก วิจารณ์หวั่นเป็นลางร้าย ครม. ร้าว

อ่างบัวทำเนียบรัฐบาลแตก วิจารณ์หวั่นเป็นลางร้าย ครม. ร้าว

ลุงตู่ ควงภริยา อ.น้อง สวมชุดไทยร่วมงานอุ่นไอรัก

ลุงตู่ ควงภริยา อ.น้อง สวมชุดไทยร่วมงานอุ่นไอรัก

‘มีชัย’ ยันไร้สัญญาณคว่ำ กฎหมายเลือกตั้ง

‘มีชัย’ ยันไร้สัญญาณคว่ำ กฎหมายเลือกตั้ง

ประวิตร ไม่ตอบคาใจ หมอธี วิจารณ์นาฬิกาหรู บอกยังเจ็บคอ

ประวิตร ไม่ตอบคาใจ หมอธี วิจารณ์นาฬิกาหรู บอกยังเจ็บคอ

ขึ้นเงินเดือนศาล-องค์กรอิสระ 10% ย้อนหลังตั้งแต่ 1 ธ.ค. 57

ขึ้นเงินเดือนศาล-องค์กรอิสระ 10% ย้อนหลังตั้งแต่ 1 ธ.ค. 57

ประวิตร ขอขยายเวลาแจงนาฬิการอบ 3 กับ ปปช.

ประวิตร ขอขยายเวลาแจงนาฬิการอบ 3 กับ ปปช.

รมว.ศึกษาฯ ไม่ลาออก ยอมรับวิจารณ์ปมนาฬิกาหรูจริง ขอโทษป้อม-ตู่แล้ว

รมว.ศึกษาฯ ไม่ลาออก ยอมรับวิจารณ์ปมนาฬิกาหรูจริง ขอโทษป้อม-ตู่แล้ว

“หมอธี” ดอดพบนายกฯ คาดแจงปมประวิตร งดคุยสื่อ

“หมอธี” ดอดพบนายกฯ คาดแจงปมประวิตร งดคุยสื่อ

ประวิตร งดพูด หมอธี วิจารณ์ควรลาออกปมนาฬิกา

ประวิตร งดพูด หมอธี วิจารณ์ควรลาออกปมนาฬิกา

รมว.ศึกษาฯ ดับเครื่องชน เปรยถ้าเป็นตนเจอขุดนาฬิกาหรูเรือนเดียวคงลาออกแล้ว

รมว.ศึกษาฯ ดับเครื่องชน เปรยถ้าเป็นตนเจอขุดนาฬิกาหรูเรือนเดียวคงลาออกแล้ว

เลื่อนไม่เลื่อนเลือกตั้ง? จับตาตั้งกรรมาธิการร่วมพิจารณากฎหมายลูกเลือก ส.ว. 15 ก.พ.นี้

เลื่อนไม่เลื่อนเลือกตั้ง? จับตาตั้งกรรมาธิการร่วมพิจารณากฎหมายลูกเลือก ส.ว. 15 ก.พ.นี้

นายกฯ เมิน ”ทักษิณ-ยิ่งลักษณ์” โผล่ปักกิ่ง ให้เจ้าหน้าที่ดู

นายกฯ เมิน ”ทักษิณ-ยิ่งลักษณ์” โผล่ปักกิ่ง ให้เจ้าหน้าที่ดู

จากลอนดอนถึงปักกิ่ง รูปคู่ ยิ่งลักษณ์-ทักษิณ ฉลองตรุษจีนด้วยกัน

จากลอนดอนถึงปักกิ่ง รูปคู่ ยิ่งลักษณ์-ทักษิณ ฉลองตรุษจีนด้วยกัน

ส่งอีเมล์ให้เพื่อน

ส่งให้เพื่อนหลายคนใส่ “,” (ส่งพร้อมกันมากสุด 50 อีเมล์)

ส่งอีเมล์